Bảo tàng Đồng Quê, nơi lưu giữ hồn quê Bắc Bộ giữa lòng Nam Định

1 Giới thiệu chung về Bảo tàng Đồng quê

• Địa chỉ: Thôn Bỉnh Di, Giao Ninh, Ninh Bình
• Giờ mở cửa: 07:30 – 11:00, 14:00 – 17:00 (Đóng cửa thứ Hai hàng tuần)

Bảo tàng Đồng Quê là bảo tàng tư nhân về nông thôn đầu tiên tại Việt Nam được Tổ chức Kỷ lục Việt Nam công nhận vào năm 2013. Nơi đây do nhà giáo Ngô Thị Khiếu cùng chồng là Thiếu tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hoàng Kiền tâm huyết sáng lập. Với diện tích gần 6.000 m2, bảo tàng hiện lưu giữ hàng ngàn hiện vật nguyên bản, tái hiện sinh động đời sống vật chất và tinh thần của cư dân vùng hạ lưu sông Hồng từ xưa đến nay.

2 Khu trưng bày ngoài trời: Tái hiện bức tranh làng quê nguyên bản

Ngay từ lối vào, khu vực ngoài trời Bảo tàng Đồng Quê đã mở ra một không gian mát lành, tĩnh lặng được bao bọc bởi những loài cây dân dã quen thuộc như đa, đề, trúc, gạo, vối và các ao cá nhỏ. Điểm nhấn đắt giá nhất ở khu vực này là bộ sưu tập các ngôi nhà ở nguyên bản có tuổi đời từ 70 đến 100 năm được phục dựng chỉn chu, thu hút rất nhiều khách du lịch Ninh Bình:

• Mái nhà Bần nông và Trung nông: Hai ngôi nhà lợp mái rạ nằm sát nhau, vách đất nện mộc mạc. Nhà bần nông gồm 3 gian cùng căn bếp nhỏ 7m2, trong khi nhà trung nông rộng rãi hơn với 5 gian nối liền, có khoảng sân gạch, hiên nhà và bờ rào râm bụt.

• Không gian nhà Địa chủ: Đối diện với khu nhà tranh là ngôi nhà ngói mũi hài đỏ chót 5 gian của tầng lớp địa chủ xưa. Ba gian chính dựng hoàn toàn bằng gỗ lim kiên cố, trước sân bày trí hàng chục chiếc cối đá, trục đá tuốt lúa cổ. Bên trong nhà vẫn lưu giữ trọn vẹn tủ chè, sập gụ, trường kỷ và đồng hồ côn cổ kính.

3 Khu trưng bày trong nhà: Báu vật nông nghiệp và lịch sử

Bảo tàng Đồng Quê có quy mô 4 tầng. Các khu vực lưu giữ và giới thiệu hệ thống hiện vật vô cùng phong phú, được quy hoạch khoa học theo từng tầng chủ đề.

3.1 Tầng 1: Kỷ vật chiến trường hào hùng

Tại đây trưng bày tư liệu, hiện vật về Quân đội nhân dân Việt Nam cùng những kỷ vật chiến trường quý giá trong thời kỳ "xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước" của Thiếu tướng Hoàng Kiền và các đồng đội.

3.2 Tầng 2: Cây lúa và đời sống cư dân đồng bằng Bắc Bộ

Không gian tầng 2 Bảo tàng Đồng Quê tập trung giới thiệu trọn vẹn vòng đời của cây lúa cùng các ngành nghề truyền thống. Bạn sẽ được quan sát trọn bộ nông cụ sản xuất từ cày, cuốc, gầu tát nước, liềm cắt cho đến cối xay, cối giã, dần, sàng, cót, bồ đựng thóc. Đặc biệt, các dụng cụ đặc thù của vùng đất Giao Thủy như khung dệt chiếu cói, dụng cụ làm muối và đồ nghề đánh bắt thủy hải sản cũng được trưng bày đầy đủ.

3.3 Tầng 3: Kho mở đồ đồng, tiền cổ và văn hóa Đông Sơn

Tầng 3 lưu giữ gần 10.000 hiện vật quý theo dạng kho mở. Nổi bật là bộ sưu tập đồ đồng quy mô lớn với khoảng 200 mâm đồng, 200 nồi đồng, chậu thau, sanh đồng; hàng tạ tiền xu cổ qua các triều đại (tiền xu Thái Bình Hưng Bảo), tiền giấy Đông Dương, tem phiếu thời bao cấp cùng các công cụ lao động, vũ khí bằng đồng thuộc văn hóa Đông Sơn.

3.4 Tầng 4: Thư viện Đồng Quê

Không gian tầng 4 Bảo tàng Đồng Quê phục vụ hàng ngàn đầu sách thuộc nhiều lĩnh vực xuất bản từ sau năm 1945. Nơi đây còn lưu giữ nhiều tư liệu nghiên cứu quý về nghệ thuật hát ả đào, chầu văn, quan họ và bản Truyện Kiều viết tay bằng bút sắt.

4 Trải nghiệm văn hóa ẩm thực và hoạt động đồng quê

Một nét độc đáo giúp Bảo tàng Đồng Quê thu hút hàng chục ngàn lượt khách ghé thăm mỗi năm chính là khu trải nghiệm văn hóa ẩm thực và đời sống nông nghiệp.

• Thưởng thức ẩm thực chuẩn vị quê: Bạn sẽ có cơ hội thưởng thức những món ăn dân dã gắn liền với ký ức tuổi thơ như cơm cá kho, canh cua cà muối, tương bần, miến dong, bánh gai, bánh khúc hay nhấp ngụm rượu nếp quê hạ thổ thơm nồng.
• Tự tay làm người nông dân: Bảo tàng tổ chức nhiều hoạt động tương tác thú vị như hướng dẫn làm bánh gai truyền thống, tự tay kéo vó câu cá, hái rau sạch tại vườn, xay thóc, giã gạo. Toàn bộ nguồn thực phẩm phục vụ tại đây đều do Bảo tàng Đồng Quê tự trồng trọt và chăn nuôi theo mô hình tự cung tự cấp.

5 Cẩm nang ghé thăm Bảo tàng Đồng Quê

• Bạn có thể đến Bảo tàng Đồng Quê vào bất kỳ mùa nào trong năm. Tuy nhiên, thời điểm lý tưởng nhất là vào mùa thu hoặc những ngày đầu xuân để tận hưởng trọn vẹn không khí mát mẻ, chụp ảnh đẹp cùng các ngôi nhà cổ và vườn cây ăn trái.
• Nên chọn trang phục thoải mái, lịch sự. Những bộ áo dài truyền thống, áo bà ba hay trang phục màu sắc nhẹ nhàng rất thích hợp để chụp hình kỷ niệm cùng không gian nhà tranh vách đất và sân gạch cổ.
• Sau khi tham quan Bảo tàng Đồng Quê tại Giao Thịnh, bạn có thể dễ dàng kết hợp di chuyển tham quan Vườn quốc gia Xuân Thủy hoặc biển Quất Lâm nằm cùng trên địa bàn huyện Giao Thủy.

Bảo tàng Đồng Quê không đơn thuần là nơi lưu giữ những hiện vật phủ màu thời gian mà còn là một "cuốn băng ký ức" sống động đưa bạn trở về với sự bình yên, mộc mạc của làng quê Bắc Bộ xưa. Mùi rơm rạ thơm nồng, góc sân gạch rợp bóng cây cùng chén rượu nếp quê ấm nồng chắc chắn sẽ mang lại cho bạn những phút giây lắng đọng quý giá. Bạn hãy lên kế hoạch ghé thăm bảo tàng độc đáo này ngay khi có dịp về với mảnh đất Nam Định nhé và đừng quên mang theo vali du lịch MIA.vn đồng hành trong suốt chuyến đi nữa nhé.